Wpisany przez Joanna Pychińska | 28 marca 2011

A
Ameboza - inaczej Zgnilec jelit jest powodowany przez Entamoeba invadens, która jest jedynym do tej pory opisanym pasożytem, mogącym bardzo szybko spowodować śmierć gekona. Najbardziej narażone są gekony trzymane w pobliżu żółwi wodnych i płazów, u których często bytuje a którym pierwotniak ten nie zagraża.

Autotomia - odrzucenie kończyny lub innej części ciała. W przypadku gekonów termin ten odnosi się do zdolności odrzucenia ogona zwykle podczas ataku drapieżnika czy silnego stresu.

B

C
CB (z ang. Captive Bred) - skrót używany przy opisie zwierząt, które wykluły się w niewoli, z pary hodowanej w niewoli.

Ciepła ściana - wariant "wyspy ciepła". Jest dobrym rozwiązaniem u gekonów, które wyposażone są w przylgi, umożliwiające poruszanie się po gładkich pionowych powierzchniach. Może być również wykorzystywana by delikatnie podnieść temperaturę wewnątrz terrarium. Gekony o aktywności nocnej preferuje przebywanie na ciepłej ścianie niż wygrzewanie się pod promiennikiem.

Crested Gecko Diet (CGD) - kompletna karma w proszku do rozrabiania z wodą opracowana specjalnie dla gekonów z rodzaju Rhacodactylus, która umożliwia rezygnacje z naturalnego żywienia.

D
Dymorfizm płciowy - cechy fizyczne, które pozwalają odróżnić samca i samicę danego gatunku.

Dystocja - zatrzymanie jaj, związane najczęściej z niedoborami żywieniowymi, zbyt niską masą samicy dopuszczonej do rozrodu, stresem, bądź urazami mechanicznymi okolicy miednicy.

Dzienny - zwierzę, które jest aktywne głównie podczas dnia.

E

F
Faunabox - niewielkich rozmiarów, plastikowe pudełko z otwieraną pokrywą oraz wentylacją, używane najczęściej do odchowu maluchów.

Fire-up - proces intensyfikacji koloru, zależy od takich czynników jak: stres, pora dnia, intensywność oświetlenia, stan emocjonalny zwierzęcia.

Floppy Tail Syndrome – opadający ogon – dotyczy gekonów, które odpoczywają na pionowych powierzchniach głową w dół, a ogon nie przylega do powierzchni, zaczyna wtedy poziomo opadać na plecy zwierzęcia.

G
Gargulec - popularny skrót używany zamiennie z gekon gargulcowy lub Rhacodactulus auriculatus.

H
Hemipenis (Półprącie) – parzysty narząd kopulacyjny samca.

Higrometr - przyrząd do mierzenia wilgotności względnej powietrza.

Hiperkalcemia - choroba powodowana przez nadmiar wapnia w organizmie, powoduje odkładanie się złogów wapniowych.

I
Inkubacja – proces utrzymywania jaj w stałej temperaturze i wilgotności, aby mogły się wykluć z nich młode. Temperatura i wilgotność zależne są od gatunku.

Inkubator – urządzenie, które umożliwia przechowywanie jaj w odpowiedniej temperaturze, aż do zakończenia okresu inkubacji.

J
Jajorodność – forma rozrodu m.in. u gadów polegająca na rozwoju zarodkowym w jaju, które zostało wydalone z organizmu matki. Jaja takie zawierają wszystkie substancje odżywcze potrzebne do rozwoju zarodka.

K
Kloaka (Stek)- końcowy odcinek przewodu pokarmowego gadów i płazów, do którego uchodzą drogi moczowe i płciowe. Jest to mały otwór, pokryty fałdem skórnym, zlokalizowany w pobliżu nasady ogona.

Krypto (Kryptosporidioza)- zakaźna choroba spowodowana przez pasożyty jelitowe, szybko szerząca się i wysoko śmiertelna. Główne objawy to: spadek masy ciała, biegunka, brak apetytu i apatia.

Krzywica – choroba, której głównym objawem jest deformacja kości zwierzęcia na skutek niedoborów wapnia i/lub witaminy D3.

L
Lamelle – blaszkowate twory tworzące przylgi, występujące na łapach u gekonów, które umożliwiają im swobodne poruszanie się po gładkich pionowych powierzchniach.

M
Martwica – śmierć tkanki spowodowana chorobą, infekcją lub urazem mechanicznym.

Mata grzewcza - urządzenie służące do ogrzania terrarium, mające postać płaskiej, samoprzylepnej maty, która wytwarza ciepło. Maty grzewcze przykleja się najczęściej na dnie lub ściance terrarium. Należy jednak pamiętać o odpowiednim ich zabezpieczeniu, by zwierzęta nie uległy poparzeniu.

MBD – metaboliczna choroba kości, której główną przyczyną jest zaawansowany niedobór witamin (głównie D3) i minerałów (głównie wapń), jednym z objawów jest krzywica.

N
Nadrzewny - terminem tym określamy zwierzę, które większość swego życia spędza buszując wśród drzew i krzewów, rzadko kiedy lub nigdy nie schodząc na ziemię.

Nocny – zwierzę, które śpi w ciągu dnia i jest aktywne w nocy.

O
Orzęsek - popularny skrót używany zamiennie z gekon orzęsiony lub Rhacodactylus ciliatus.

P
Podłoże do inkubacji – materiał np. wermikulit, dzięki któremu jesteśmy w stanie utrzymać odpowiednią wilgotność w czasie inkubacji jaj.

Polimorfizm – występowanie osobników jednego gatunku w różnych odmianach barwnych, różnorodność jest uwarunkowana genetycznie, hormonalnie lub kształtowana przez zmiany środowiska.

Pory preanalne i udowe – jest to szereg wydzielniczych gruczołów na spodniej stronie ud oraz nad kloaką, które u dorosłych samców są duże i dobrze widoczne, natomiast u samic nie występują lub występują jako tzw. pseudopory. Na podstawie obecności porów możemy określić płeć zwierzęcia.

Pół-nadrzewny – terminem tym określamy zwierzę, które sporą część swego życia spędza ukryte wśród drzew i krzewów, by zapewnić sobie ochronę przed drapieżnikami, a na ziemię schodzi by polować na pożywienie.

Promieniowanie ultrafioletowe (UV) - rodzaj fal świetlnych, w terrarium zapewniane poprzez specjalistyczne lampy. Promieniowanie UVA posiada korzystny wpływ na samopoczucie zwierząt, zwiększa ich żywotność, apetyt i chęć do rozrodu, co jest szczególnie ważne u zwierząt o aktywności dziennej, natomiast UVB odpowiedzialne jest za syntezę witaminy D3 w skórze zwierzęcia - witamina ta niezbędna jest do prawidłowego przyswojenia zawartego w pokarmie wapnia, co zapobiega krzywicy i szerzej pojętej chorobie metabolicznej kości.

Promiennik - rodzaj żarówki, która jest używana do podniesienia temperatury wewnątrz terrarium lub stworzenia wyspy ciepła.

Prześwietlanie - technika używana do oceny zapłodnienia jaj.

R
Roztocza – organizmy cudzożywne, małe pajęczaki, prowadzące pasożytniczy tryb życia, o czerwonym, brązowym, czarnym lub białym zabarwieniu i wielkości ok. 0.5 - 1mm. Organizmy te najczęściej gromadzą się na powierzchni ciała zwierząt, gdzie odżywiają się substancjami organicznymi, takimi jak: resztki pokarmu, złuszczony naskórek, krew oraz wydzieliny zaatakowanych osobników.

S
Suplement – dodatkowe witaminy i/lub minerały stosowane w diecie zwierzęcia w celu poprawy jego zdrowia i kondycji, najczęściej w postaci proszku.

SVL (z ang. Snout to Vent Length) – skrót używany do opisania długości zwierzęcia bez ogona. Długość mierzona jest od czubka nosa do steku.

Świetlówka UV - specjalistyczna lampa, która zawierające w swoim widmie promieniowanie ultrafioletowe. Należy używać lamp produkowanych specjalnie dla zwierząt, dostępnych w sklepach lub hurtowniach zoologicznych. Dostępne wersje: rurowa (tradycyjna świetlówka) oraz kompaktowa (wkręcana).

T
Termostat - urządzenie lub element urządzenia, które utrzymuje stałą temperaturę.

U

W
WC (z ang. Wild Caught) – skrót ten używany jest do określenia zwierzęcia, które żyło na wolności, jednak zostało złapane i przeniesione do hodowli. Zwierzęta takie bardzo ciężko znoszą niewolę, bardzo długo się aklimatyzują oraz mogą być zarażone pasożytami.

Wermikulit – materiał, zwykle wykorzystywany w ogrodnictwie, który znalazł zastosowanie w terrarystyce do inkubacji jaj, dzięki swej zdolności do zatrzymywania wody, co pozwala utrzymać odpowiednią wilgotność.

Wilgotność powietrza - stopień wysycenia powietrza parą wodną względem teoretycznego pełnego nasycenia w określonej temperaturze, wyrażony w procentach. Wilgotność powietrza ma wpływ na zdrowie i samopoczucie zwierząt żyjących w terrarium. Aby podnieść wilgotność można: spryskiwać terrarium, wstawić do terrarium basen z wodą, umieścić pod basenem kabel grzewczy (szybsze parowanie), umieścić wodospad. Do mierzenia poziomu wilgotności służy higrometr.

Wygrzewanie - tego terminu używamy do opisania zachowania niektórych gatunków gadów, które wystawiają się na działanie promieni słonecznych/ciepła (najczęściej w celu rozgrzania się lub pochłonięcia promieni UV). Najczęściej są to gatunki dzienne.

Wylinka - proces zrzucenia wierzchniej warstwy naskórka. Jest to naturalne zjawisko, które pozwala zwierzętom rosnąć, a także umożliwia pozbycie się pasożytów zewnętrznych.

Wyspa ciepła - miejsce w terrarium o podwyższonej temperaturze, które umożliwiają zwierzętom wygrzewanie się, w celu osiągnięcia optymalnej temperatury ciała dla prawidłowego przebiegu procesów życiowych. Najczęściej korzeń umieszczony pod promiennikiem.

Z
Zęby jajowe – pomagają zwierzęciu przebić skorupkę jaja podczas wylęgu. Usuwane są z pierwszą wylinką.

Zimowanie - okres, w którym należy oddzielić samca od samicy, by dać im okres wytchnienia od kopulacji oraz pozwolić uzupełnić zapasy wapnia. W tym okresie powinno się obniżyć temperaturę w terrarium.

Zmiennocieplność - zależność temperatury ciała od temperatury otoczenia. Występuje stale u gadów. Zwierzęta zmiennocieplne odznaczają się znacznym wahaniem intensywności przemiany materii, której przebieg zależy od aktualnej temperatury ciała.